بستن
0 محصول
مشاهده سبد خرید
درد شکم و کمر در بارداری طبیعی است؟!
درد شکم و کمر در بارداری؛ چه زمانی طبیعی و چه زمانی خطرناک است؟
«هم زیر شکمم درد میکند و هم کمرم؛ آیا طبیعی است؟»، «دردم شبیه درد پریود است، نکند مشکلی برای جنین پیش آمده باشد؟»، «لکهبینی ندارم؛ پس میتوانم خیالم راحت باشد؟» و «از کجا بفهمم این درد شروع زایمان است؟»
اینها از مهمترین نگرانیهای زنان بارداری هستند که همزمان درد شکم و کمر را تجربه میکنند.
خبر خوب این است که همه دردهای شکم و کمر در بارداری خطرناک نیستند. رشد رحم، کشیده شدن رباطها، تغییرات عضلانی، یبوست و نفخ میتوانند باعث درد شوند.
اما یک نکته بسیار مهم وجود دارد:
در بارداری، محل درد بهتنهایی برای تشخیص علت کافی نیست.
هفته بارداری، شدت و مدت درد و وجود علائمی مانند خونریزی، انقباضات منظم، تب، سوزش ادرار یا خروج مایع اهمیت زیادی دارند.
در این مقاله به مهمترین سؤالات درباره درد همزمان شکم و کمر در بارداری پاسخ میدهیم.
آیا درد شکم و کمر در بارداری طبیعی است؟
گاهی بله.
در دوران بارداری تغییرات زیادی در بدن اتفاق میافتد. رحم بزرگتر میشود، رباطها تحت کشش قرار میگیرند، دستگاه گوارش تحت تأثیر هورمونها قرار میگیرد و با پیشرفت بارداری فشار بیشتری به عضلات و لگن وارد میشود.
به همین دلیل درد خفیف و گذرا الزاماً نشانه وجود مشکل نیست.
دردی که:
- خفیف است؛
- کوتاهمدت است؛
- با استراحت یا تغییر وضعیت بهتر میشود؛
- و علامت هشدار دیگری همراه آن نیست؛
اغلب کمتر نگرانکننده است.
اما درد شدید، مداوم یا همراه با علائم دیگر باید جدیتر گرفته شود.
درد زیر شکم و کمر در اوایل بارداری طبیعی است؟
درد یا گرفتگی خفیف شبیه پریود ممکن است در اوایل بارداری اتفاق بیفتد.
اما یکی از اشتباهات رایج این است که تصور کنیم هر دردی در سهماهه اول «طبیعی» است.
در اوایل بارداری باید به مواردی مثل:
- شدت درد
- یکطرفه بودن درد
- وجود خونریزی یا لکهبینی
- سرگیجه یا ضعف
- درد شانه
توجه بیشتری کرد.
بهخصوص درد شدید یکطرفه شکم یا لگن همراه خونریزی، سرگیجه، ضعف یا درد شانه نیاز به ارزیابی سریع دارد، زیرا بارداری خارج رحم یکی از مواردی است که باید رد شود.
آیا درد شبیه پریود در بارداری طبیعی است؟
این سؤال بین کاربران بسیار پرتکرار است.
گرفتگی خفیف شبیه درد پریود میتواند خصوصاً در اوایل بارداری اتفاق بیفتد و همیشه نشانه سقط نیست.
اما عبارت «درد شبیه پریود» بهتنهایی اطلاعات کافی نمیدهد.
باید بدانیم:
آیا درد خفیف است یا شدید؟
مداوم است یا گهگاه میآید؟
خونریزی دارید؟
درد یکطرفه است؟
در هفته چندم بارداری هستید؟
در ماههای آخر، دردهای منظم شبیه پریود همراه با کمردرد و سفت شدن شکم میتوانند معنای متفاوتی داشته باشند و احتمال انقباضات زایمانی مطرح شود.
پس درد شبیه پریود در هفته ۶ بارداری با همان درد در هفته ۳۵ یک معنی ندارد.
درد زیر شکم و کمر بدون خونریزی خطرناک است؟
نداشتن خونریزی نشانه خوبی است، اما بهتنهایی نمیتواند همه مشکلات مهم را رد کند.
بعضی زنان تصور میکنند:
«تا وقتی خونریزی ندارم، هر دردی طبیعی است.»
این تصور درست نیست.
اگر درد شدید یا مداوم است، همراه تب یا علائم ادراری است، انقباضات منظم دارید یا مایع از واژن خارج میشود، حتی بدون خونریزی نیز باید بررسی شوید.
درد شکم همراه لکهبینی در بارداری چه معنایی دارد؟
لکهبینی همیشه به معنی از دست رفتن بارداری نیست؛ اما درد شکم یا لگن همراه خونریزی در بارداری باید جدی گرفته شود.
اهمیت آن به هفته بارداری، میزان خونریزی، شدت درد و علائم همراه بستگی دارد.
در اوایل بارداری، خونریزی همراه درد میتواند در مشکلاتی مانند سقط یا بارداری خارج رحم دیده شود.
در مراحل بعدی بارداری نیز خونریزی همراه درد نیاز به ارزیابی دارد.
بهجای تلاش برای تشخیص علت خونریزی از روی رنگ آن در اینترنت، با پزشک یا تیم مراقبت بارداری تماس بگیرید.
درد یکطرفه زیر شکم در بارداری نشانه چیست؟
درد یکطرفه همیشه خطرناک نیست.
یکی از علتهای نسبتاً شایع، خصوصاً در سهماهه دوم، درد رباط گرد رحم است.
با بزرگ شدن رحم، رباطهایی که آن را حمایت میکنند کشیده میشوند و ممکن است درد تیز، کششی یا تیرکشنده در یک یا دو سمت پایین شکم یا کشاله ران ایجاد شود.
این درد ممکن است با:
- بلند شدن سریع
- چرخیدن در تخت
- عطسه
- سرفه
- خندیدن
- حرکت ناگهانی
ایجاد یا تشدید شود.
معمولاً کوتاهمدت است.
اما نباید هر درد یکطرفهای را خودسرانه «درد رباط» تشخیص داد.
اگر درد شدید، طولانی یا همراه خونریزی، تب، استفراغ، انقباض یا علائم ادراری است، نیاز به بررسی دارد.
درد رباط گرد چه فرقی با درد خطرناک دارد؟
درد رباط گرد معمولاً:
- بیشتر در سهماهه دوم دیده میشود؛
- میتواند تیز یا کششی باشد؛
- در پایین شکم، کشاله ران یا اطراف لگن احساس شود؛
- با حرکت ناگهانی تحریک شود؛
- و اغلب کوتاهمدت باشد.
در مقابل، اگر درد از بین نمیرود یا همراه علائم دیگری مانند خونریزی، تب، لرز، انقباضات یا ترشحات غیرعادی است، نباید صرفاً به رباطها نسبت داده شود.
درد زیر شکم هنگام عطسه یا بلند شدن خطرناک است؟
اگر درد برای چند ثانیه با عطسه، سرفه، خندیدن، بلند شدن سریع یا چرخیدن ایجاد میشود و بعد برطرف میشود، ممکن است کشیده شدن رباطهای اطراف رحم در آن نقش داشته باشد.
برای کاهش این نوع درد، تغییر وضعیت را آرامتر انجام دهید.
اما اگر درد شدید است یا بعد از حرکت همچنان ادامه پیدا میکند، علت دیگری نیز باید در نظر گرفته شود.
آیا نفخ و یبوست میتوانند باعث درد شکم در بارداری شوند؟
بله.
تغییرات هورمونی دوران بارداری میتوانند حرکت دستگاه گوارش را کند کنند و یبوست و نفخ در این دوران شایع هستند.
اگر درد همراه با احساس نفخ است و بعد از دفع گاز یا مدفوع کاهش پیدا میکند، ممکن است دستگاه گوارش در ایجاد آن نقش داشته باشد.
اما درد شدید یا مداوم را فقط به یبوست نسبت ندهید.
بهخصوص اگر همراه استفراغ مداوم، خونریزی یا سایر علائم غیرعادی است، نیاز به بررسی دارد.
درد زیر شکم و کمر همراه سوزش ادرار نشانه چیست؟
این ترکیب علائم اهمیت زیادی دارد.
عفونت دستگاه ادراری در دوران بارداری نسبتاً شایع است و باید درمان شود.
علائمی مانند:
- سوزش ادرار
- تکرر یا فوریت ادرار
- درد پایین شکم
- تغییر ظاهر یا بوی ادرار
میتوانند با عفونت ادراری همراه باشند.
اگر عفونت به قسمتهای بالاتر دستگاه ادراری برسد، ممکن است درد پهلو یا پشت، تب، لرز، تهوع یا احساس بیماری نیز ایجاد شود.
در بارداری عفونت ادراری را با مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک یا درمانهای خانگی مدیریت نکنید.
درد پهلو و کمر در بارداری از کلیه است؟
گاهی ممکن است.
خصوصاً اگر درد بیشتر در پهلو یا زیر دندهها باشد و همراه با:
- تب
- لرز
- سوزش ادرار
- تهوع
- تغییرات ادرار
باشد، مشکلات دستگاه ادراری و کلیه باید بررسی شوند.
بنابراین همه دردهای پشت و کمر در بارداری عضلانی نیستند.
سفت شدن شکم همراه کمردرد یعنی زایمان شروع شده؟
نه همیشه.
در ماههای آخر ممکن است انقباضات تمرینی یا Braxton Hicks را تجربه کنید.
این انقباضات معمولاً الگوی منظم و پیشرونده انقباضات زایمانی را ندارند.
اما اگر سفت شدن شکم:
- منظم شده است؛
- فاصله انقباضات کمتر میشود؛
- شدت آنها افزایش پیدا میکند؛
- همراه فشار لگنی است؛
- با کمردرد مداوم همراه شده؛
- یا مایع یا ترشح غیرعادی دارید؛
احتمال شروع زایمان باید بررسی شود.
فرق انقباض تمرینی با درد زایمان چیست؟
انقباضات تمرینی معمولاً نامنظمتر هستند و ممکن است با استراحت یا تغییر فعالیت کاهش پیدا کنند.
انقباضات واقعی زایمان معمولاً بهتدریج:
- منظمتر میشوند؛
- فاصله آنها کاهش پیدا میکند؛
- طولانیتر یا قویتر میشوند.
اما تشخیص همیشه برای مادر آسان نیست.
اگر مطمئن نیستید، خصوصاً اگر هنوز به هفته ۳۷ نرسیدهاید، بهتر است با بخش زایمان یا تیم مراقبت بارداری تماس بگیرید.
کمردرد همراه درد زیر شکم قبل از هفته ۳۷ مهم است؟
بله، این مورد را باید جدیتر گرفت.
زایمان زودرس ممکن است با علائمی مانند:
- فشار پایین شکم یا لگن
- گرفتگی شکمی
- کمردرد مبهم و مداوم
- انقباض یا سفت شدن منظم رحم
- تغییر در ترشحات واژن
- افزایش ترشحات
- خروج آب
ظاهر شود.
بنابراین اگر قبل از هفته ۳۷ درد شکم و کمر شما حالت منظم یا مداوم پیدا کرده است، منتظر شدید شدن درد نمانید و با تیم مراقبت بارداری تماس بگیرید.
از کجا بفهمیم کیسه آب پاره شده؟
پاره شدن کیسه آب همیشه شبیه صحنه فیلمها نیست که ناگهان حجم زیادی مایع خارج شود.
گاهی مایع میتواند بهصورت نشت یا چکه مداوم باشد.
اگر احساس میکنید مایع آبکی غیرعادی از واژن خارج میشود و نمیتوانید آن را کنترل کنید، خصوصاً اگر همراه انقباض یا کمردرد است، با بخش زایمان تماس بگیرید.
درد شدید شکم و کمر در ماههای آخر میتواند از جفت باشد؟
یکی از مشکلات جدی که میتواند باعث درد شکم و کمر شود جداشدگی جفت است؛ یعنی جفت قبل از تولد از دیواره رحم جدا شود.
ممکن است خونریزی نیز وجود داشته باشد، اما نباید منتظر خونریزی واضح ماند تا درد شدید را جدی گرفت.
درد شدید و مداوم شکم، حساس شدن رحم، انقباضات و خونریزی نیاز به ارزیابی فوری دارند.
درد بالای شکم در بارداری چطور؟
محل درد اهمیت دارد.
درد شدید یا مداوم در قسمت بالای شکم، خصوصاً سمت راست و زیر دندهها، اگر همراه با علائمی مانند:
- سردرد شدید
- تاری دید یا اختلال بینایی
- ورم ناگهانی
- تهوع یا احساس ناخوشی
باشد، باید سریع بررسی شود؛ زیرا در مراحل بعدی بارداری میتواند در شرایطی مانند پرهاکلامپسی دیده شود.
بنابراین تمام «دلدردهای بارداری» مربوط به رحم نیستند.
درد شکم و کمر بعد از رابطه جنسی طبیعی است؟
ممکن است بعد از رابطه یا ارگاسم برای مدت کوتاهی احساس گرفتگی یا سفت شدن رحم ایجاد شود.
اگر خفیف و کوتاهمدت باشد و علامت دیگری وجود نداشته باشد، الزاماً نشانه خطر نیست.
اما درد شدید، خونریزی، خروج مایع یا انقباضات مداوم را باید بررسی کرد.
اگر پزشک به دلیل وضعیت بارداری شما رابطه جنسی را محدود کرده است، همان دستور اولویت دارد.
درد زیر شکم در هفته ۶ تا ۸ بارداری طبیعی است؟
درد خفیف و گذرا ممکن است اتفاق بیفتد.
اما این بازه زمانی همان دورهای است که علائم بارداری خارج رحم نیز ممکن است ظاهر شوند.
به همین دلیل اگر درد:
- شدید است؛
- عمدتاً یکطرفه است؛
- همراه خونریزی است؛
- یا با سرگیجه، ضعف، غش یا درد شانه همراه شده است؛
باید سریع ارزیابی شوید.
درد زیر شکم در هفته ۱۲ طبیعی است؟
با رشد رحم ممکن است بعضی احساسات کششی یا گرفتگی خفیف ایجاد شوند.
اما باز هم «هفته ۱۲ بودن» درد شدید را طبیعی نمیکند.
شدت، مدت و علائم همراه مهمتر از شماره هفته هستند.
درد زیر شکم در ماه چهارم و پنجم چطور؟
در سهماهه دوم، درد رباط گرد یکی از علل شایعتر دردهای کوتاه و تیز پایین شکم است.
اما درد مداوم، خونریزی، تب، علائم ادراری یا انقباضات منظم را نباید به رباطها نسبت داد.
درد زیر شکم و کمر در ماه هشتم طبیعی است؟
در ماههای آخر، فشار رحم، تغییر وضعیت بدن و انقباضات تمرینی میتوانند باعث ناراحتی شوند.
اما در این مرحله مسئله مهم این است که زایمان زودرس را از دردهای معمول جدا کنیم.
اگر هنوز قبل از هفته ۳۷ هستید و درد همراه انقباضات منظم، فشار لگنی، تغییر ترشحات یا خروج مایع است، با تیم مراقبت بارداری تماس بگیرید.
درد زیر شکم و کمر در ماه نهم یعنی زایمان؟
ممکن است، اما نه همیشه.
به الگوی درد توجه کنید.
اگر درد و انقباضها منظمتر و قویتر میشوند و فاصله آنها کمتر میشود، احتمال زایمان بیشتر مطرح میشود.
خروج مایع، ترشحات خونی یا افزایش فشار لگنی نیز میتوانند همراه باشند.
اگر نمیدانید درد شما انقباض واقعی است یا تمرینی، تماس با بخش زایمان انتخاب مطمئنتری از منتظر ماندن در خانه است.
برای درد معمول شکم و کمر در بارداری چه کنیم؟
اگر پزشک علت خطرناکی مطرح نکرده و درد مربوط به تغییرات معمول بارداری یا سیستم اسکلتیعضلانی است، راهکارها به علت درد بستگی دارند.
ممکن است مواردی مانند:
- استراحت کوتاه
- تغییر آرام وضعیت بدن
- پرهیز از حرکات ناگهانی
- فعالیت سبک متناسب با شرایط بارداری
- تنظیم وضعیت نشستن
- حمایت مناسب هنگام خواب
کمککننده باشند.
اگر مشکل اصلی شما کمردرد بارداری است، در مقاله اختصاصی «کمردرد در بارداری؛ چه زمانی طبیعی و چه زمانی خطرناک است؟» درباره ورزش، خواب، گرما و سرما، بالش بارداری و شکمبند بارداری بهطور کامل توضیح دادهایم.
این تفکیک مهم است؛ چون هدف مقاله حاضر درمان کمردرد نیست، بلکه کمک به تشخیص این است که درد همزمان شکم و کمر چه زمانی نیاز به بررسی دارد.
آیا برای درد زیر شکم شکمبند بارداری ببندیم؟
نه قبل از اینکه علت درد را بدانیم.
شکمبند بارداری برای ایجاد حمایت مکانیکی طراحی شده است و ممکن است در بعضی زنان هنگام فعالیت احساس حمایت بیشتری ایجاد کند، اما درمان درد شکمی با علت نامشخص نیست.
اگر درد ناشی از انقباض، عفونت ادراری یا یک مشکل مرتبط با بارداری باشد، بستن شکمبند علت را برطرف نمیکند.
بعد از اینکه مشخص شد درد خطرناک نیست و بیشتر با سنگینی شکم یا مشکلات اسکلتیعضلانی ارتباط دارد، میتوان درباره استفاده از شکمبند بارداری مناسب تصمیم گرفت.
آیا کیسه آب گرم روی شکم بگذاریم؟
اگر علت درد مشخص نیست، بهخصوص در درد شدید شکم، بهتر است ابتدا دنبال علت باشید و صرفاً درد را با گرما پنهان نکنید.
برای بعضی دردهای عضلانی بارداری، گرمای موضعی ملایم ممکن است احساس راحتی ایجاد کند؛ اما گرمای شدید و طولانی یا بالا بردن دمای کل بدن مناسب نیست.
درباره استفاده از کیسه آب گرم و پک سرد و گرم برای کمردرد بارداری در مقاله اختصاصی کمردرد توضیح دادهایم.
آیا برای درد شکم در بارداری مسکن بخوریم؟
خودسرانه دارو مصرف نکنید، خصوصاً اگر علت درد مشخص نیست.
اینکه یک دارو قبل از بارداری برای شما بیمشکل بوده است، به معنی مناسب بودن آن در تمام مراحل بارداری نیست.
اگر درد به حدی است که نیاز به دارو دارید، درباره انتخاب دارو و مقدار مصرف با پزشک، ماما یا داروساز مشورت کنید.
مهمتر از خاموش کردن درد شدید، پیدا کردن علت آن است.
چه زمانی درد شکم و کمر در بارداری خطرناک است؟
این قسمت را به خاطر بسپارید.
اگر درد شکم یا کمر با یکی از موارد زیر همراه است، برای ارزیابی پزشکی اقدام کنید:
- خونریزی یا لکهبینی
- درد شدید یا مداوم شکم
- درد شدید یکطرفه در اوایل بارداری
- سرگیجه شدید، ضعف یا غش
- درد شانه همراه درد شکم در اوایل بارداری
- تب یا لرز
- سوزش یا درد هنگام ادرار
- درد شدید پهلو
- انقباضات منظم
- کمردرد مداوم همراه فشار لگنی، خصوصاً قبل از هفته ۳۷
- خروج مایع از واژن
- ترشحات غیرعادی یا خونی
- درد شدید بالای شکم همراه سردرد یا اختلال بینایی
- درد شدید و ناگهانی که برطرف نمیشود
همچنین اگر در مرحلهای از بارداری هستید که حرکات جنین را بهطور معمول احساس میکنید و متوجه کاهش یا تغییر نگرانکننده حرکات جنین شدهاید، با تیم مراقبت بارداری تماس بگیرید.
یک راه ساده برای تصمیمگیری
اگر درد خفیف، کوتاهمدت و وابسته به حرکت است و با استراحت یا تغییر وضعیت برطرف میشود و علامت دیگری ندارید، احتمال علتهای معمول بیشتر است.
اگر درد همراه نفخ یا یبوست است و بعد از دفع بهتر میشود، ممکن است دستگاه گوارش نقش داشته باشد.
اگر درد تیز و کوتاه هنگام بلند شدن، عطسه یا چرخیدن ایجاد میشود، خصوصاً در سهماهه دوم، ممکن است درد رباط گرد مطرح باشد.
اگر درد با سوزش ادرار، تب یا درد پهلو همراه است، عفونت ادراری یا کلیوی باید بررسی شود.
اگر در اوایل بارداری درد شدید و یکطرفه همراه خونریزی، ضعف، سرگیجه یا درد شانه دارید، ارزیابی فوری لازم است.
اگر قبل از هفته ۳۷ درد شکم و کمر همراه سفت شدن منظم شکم، فشار لگنی، تغییر ترشحات یا خروج مایع است، احتمال زایمان زودرس باید بررسی شود.
و اگر در اواخر بارداری انقباضها منظمتر، قویتر و نزدیکتر میشوند، ممکن است زایمان در حال شروع باشد.
جمعبندی؛ درد شکم و کمر در بارداری را چه زمانی جدی بگیریم؟
درد شکم و کمر در دوران بارداری همیشه نشانه خطر نیست.
نفخ و یبوست، رشد رحم، کشش رباطها و تغییرات اسکلتیعضلانی میتوانند درد ایجاد کنند. اما اشتباه بزرگ این است که هر دردی را فقط به دلیل باردار بودن «طبیعی» بدانیم.
برای قضاوت درباره درد، چهار سؤال از خودتان بپرسید:
در هفته چندم بارداری هستم؟
درد چقدر شدید و مداوم است؟
درد یکطرفه است یا حالت منظم و انقباضی دارد؟
آیا خونریزی، خروج مایع، تب، علائم ادراری، سرگیجه یا علامت دیگری دارم؟
گاهی همین علائم همراه بسیار مهمتر از خود کمردرد هستند.
بهخصوص درد شدید یا مداوم، خونریزی، درد یکطرفه شدید در اوایل بارداری، تب و علائم ادراری، خروج مایع و انقباضات منظم قبل از هفته ۳۷ را نباید در خانه صرفاً با استراحت، شکمبند یا کیسه آب گرم مدیریت کرد.
و اگر بین «طبیعی بودن» و «خطرناک بودن» دردتان مردد هستید، در دوران بارداری تماس با پزشک یا ماما تصمیم منطقیتری از صبر کردن برای شدیدتر شدن علائم است.
